Klushuizen De Dichterlijke Vrijheid

Urbannerdam is één van de initiatiefnemers van het eerste klushuizenproject in het Wallisblok in Spangen.

In 2002 voert Urbannerdam, in opdracht van de gemeente Rotterdam, een onderzoek uit naar particulier opdrachtgeverschap. Tijdens een gesprek tussen Urbannerdam en Hulshof Architecten over particulier opdrachtgeverschap rijst het idee om te experimenteren met CPO in de bestaande bouw. Tot dan toe bleek CPO een goed middel te zijn geweest in nieuwbouw. 

Binnen enkele weken is het idee gerijpt tot een experiment dat als het aan Urbannerdam en Hulshof Architecten ligt zou moeten plaatsvinden in de wijk Spangen in Rotterdam. De gemeente Rotterdam wordt betrokken bij het experiment en na een periode van twijfel krijgt  het experiment in 2004 groen licht. De betreffende panden in het Wallisblok waar het experiment moet gaan plaatsvinden, zijn al jarenlang een grote bron van zorg en overlast. De panden leken rijp voor de sloophamer, geen enkele marktpartij zag brood in renovatie.

Een snelle haalbaarheidsstudie wees uit dat het project haalbaar zou zijn als de panden gratis ter beschikking zouden worden gesteld. Het woord gratis blijkt een magisch effect te hebben; binnen enkele dagen is het project nationaal nieuws en schrijven meer dan 350 huishoudens zich als geïnteresseerde in. Na open dagen en een informatiebijeenkomst blijken er uiteindelijk 36 huishoudens over te blijven die de stap in het onbekende durven te wagen. De 36 huishoudens verenigen zich in een kopersvereniging die het renovatieplan gaat ontwikkelen en door Urbannerdam wordt begeleid en geadviseerd. Naarmate het project vorderde bleken er nog een aantal panden in het blok beschikbaar te komen, waardoor er ook een aantal reserveleden konden deelnemen.  Halverwege 2005 start de aannemer al met de uitvoering van de plannen van de kopersvereniging en eind 2007 zijn de laatste kopers klaar met het klussen in de vaak als casco opgeleverde woningen.

Het project blijkt voor de uiteindelijke 39 huishoudens een gouden greep te zijn. De panden bieden een enorm scala aan mogelijkheden en geen enkel huis, variërend in grootte van 50 tot 325 m2, is hetzelfde geworden. De kopers hebben ervoor gekozen om een deel van het binnenterrein in te richten als gemeenschappelijke binnentuin. Hiermee is er voor de kinderen een veilige plek gecreëerd om te spelen.

Het project heeft veel waardering gekregen uit binnen en buitenland. Eind 2006 wonnen de initiatiefnemers de Job Dura prijs voor het ontwerpen van veilige ruimte en eind 2007 was het project één van de twaalf finalisten voor de World Habitat Award. Lees hier de inzending voor de World Habitat Award 2007. Twee jaar na oplevering is de Dichterlijke Vrijheid nog steeds een gewaardeerd project. Zo heeft het project tijdens de Nationale Renovatiedag in 2009 de Innovatieprijs gewonnen.

Het project is voor Urbannerdam de start geweest voor de lange reeks CPO projecten die volgen, zowel in Rotterdam als in de rest van Nederland.

Opdrachtgever(s):